هدف: هدف اساسي نوآفريني يا بديعه پردازي شكستن سد قواعد مرسوم و ايجاد راه هاي جديد براي حل مسائل مي باشد. اين روش به منظور كمك به افراد براي شكستن زمينه هاي ذهني قبلي و پيداكردن راهي مناسب براي انديشيدن به طرز جديد به موضوع مي باشد.
راهبرد:غریب را آشنا ساختن + مطلب آشنا رانا آشنا ساختن =
خلق چیزی جدید
مراحل اجراي الگو :
۱- توصيف شرايط موجود – در اين مرحله، معلم از دانش آموزان مي خواهد كه به توصيف و تشريح شرايط حاضر يا موجود بپردازند. در مرحله ي نخست، دانش آموزان آنچه را از شرايط مي فهمند، توصيف مي كنند.
۲- قياس مستقيم- در اين نوع قياس موارد ناآشنا را آشنا مي كنيم.
مثال: معلم: به نظر شما تبخير شبيه به چه چيزي است؟
دانش آموزان قياس هاي مستقيم را مطرح مي كنند و آنها بر روي تخته سياه نوشته مي شوند. قياس هاي مستقيم احتمالي عبارتند از:
- تبخير شبيه يك گردباد است.
- تبخير شبيه فرار كردن پرنده ها از قفس است.
- تبخير شبيه بازشدن ناگهاني در نوشابه هاي گازدار است.
پس از آن كه فهرستي از قياس هاي مستقيم آماده شد انتخابي از بهترين قياس مستقيم صورت مي گيردوآن توصیف می شود.
۳- قياس شخصي- در مرحله ي قياس شخصي، فراگيرندگان بين خود و مفهوم انتخاب شده، هم سويي و هم دلي ايجاد مي كنند، خود را در درون قياس و آن را در قالب خود شرح مي دهند و احساسات و تمايلات و انگيزه هاي خود را بيان مي دارند. براي بيان قياس شخصي، احساس نزديكي و يكي شدن با مفهوم، بسيار ارزشمند است و در خلاقيت شخصي، اثر زيادي دارد.
معلم: مايعي در حال تبخير است اگر قرار باشد شما به جاي مولكول هاي سطح مايع باشيد، چه مي كرديد.
برخي قياس هاي شخصي ارائه شده از سوي دانش آموزان عبارتند از:
- به جايي مي رفتم كه كسي نزديكم نباشد و از همه دوري مي جستم.
- به بالا مي رفتم و وقتي احساس تنهايي و سرما مي كردم دوباره برمي گشتم.
- به هوا مي رفتم و هرچه بر سرم مي زدند باز هم به راه خود ادامه مي دادم.دانش آموزان یکی از قیا س های پیشنهادی را انتخاب کرده وخود آن می شوند وتوصیف ها ادامه می یا بد.
۴- تعارض فشرده - در اين مرحله معلم از دانش آموزان مي خواهد بر اساس توصيف هاي ارائه شده در قياس شخصي مفاهيم متضاد ارائه نمايند و سپس از ميان اين قياس ها بهترين را انتخاب كنند.
معلم: دو عبارت كه با هم در تضاد هستند و شما آنها را به كار بردید را انتخاب كنيد.
دانش آموزان : سرد و گرم- دور و نزديك- رانش و ربايش.
دانش آموزان یکی از آنها را انتخاب نموده وتوصیف کنید.
۵- قیاس مجدد دیگر- دراین مرحله دانش آموزان به منظور فهم عمیق تر وبازی با قیاس های بیشتر قیاس دیگری را باراهنمایی معتم خود انتخاب وآنرا توصیف می کنندمثلا پرواز پرنده ازقفس راتوصیف می کنند.
۶
- بررسی مجدد مسئله (تکلیف ) اولیه - در اين مرحله تعارضات مجددا˝ از طريق قياس مستقيم و شخصي ادامه مي يابد.
معلم: خود را به جاي مولكول هاي آب كه گرم شده اند و مولكول هاي بخار آب كه سردشده اند بگذاريد و در اين مورد توضيح دهيد. بدین ترتیب دانش آموزان با مفهوم تب خیر آشنا می گردند.
بااستفاده از سايت علوم تجربي دفتر برنامه ريزي و تاليف کتب درسي